Beta-blokery a zaćma

Australijskie badania dowiodły, że powszechnie używane w leczeniu jaskry beta-blokery mogą zwiększać ryzyko zaćmy. Czy oznacza to, że chorzy muszą odstawić beta-blokery i szukać innych sposobów leczenia?

W badaniu wzięło udział 3700 osób w wieku od 49 lat. Celem było zbadanie czynników ryzyka w zachorowalności na zaćmę. Ta choroba wywołuje zmętnienie soczewki oka, a w efekcie może doprowadzić do ślepoty. Okazało się, że takie mogą być przyczyny zaćmy:

• palenie papierosów,
• steroidy,
• beta-blokery.

Beta-blokery w formie tabletek używane są do obniżenia ciśnienia, a nakładane bezpośrednio na oko, jako lek na jaskrę. Obie te formy wprowadzania beta-blokerów do organizmu podczas badania przyczyniły się do zwiększenia zachorowalności na zaćmę. Beta-blokery zwiększały ryzyko zaćmy o 45%, miały także wpływ na przebieg tej choroby. 61% częściej zaćma wymagała interwencji chirurgicznej. A wszystko to niezależnie od formy beta-blokerów.


Co ciekawe, inne leki obniżające ciśnienie i blokujące kanały wapniowe nie działały tak jak beta-blokery na częstość zachorowań na zaćmę. Dlatego z leków o podobnym działaniu można korzystać bez obaw.

Beta-blokery są nakładane na oko w celu zmniejszenia ciśnienia wewnątrz gałki ocznej. Naukowcy tłumaczą zwiększone ryzyko zaćmy tym, że beta-blokery ograniczają ilość tzw. cieczy wodnistej w oku. Działa ona tak jak krew w organizmie - dostarcza tlen. W ten sposób niedotleniona soczewka oka może z braku tlenu zacząć przedwcześnie się starzeć.

Tak tłumaczą to naukowcy, jednak na razie nie ma pewności co do związku między beta-blokerami a zaćmą. Szczególnie, że inne badania nie potwierdzają tego tak jasno.

Nawet, jeśli badania zostaną potwierdzone i będzie można z całą pewnością powiedzieć, że beta-blokery wywołują zaćmę, lekarze nadal nie będą rezygnowali z leczenia jaskry nimi. A to dlatego, że zaćma nie prowadzi do utraty wzroku w tak bezpośredni sposób jak jaskra, a więc to jaskra powinna być leczona w pierwszej kolejności. Co więcej, zaćma rozwija się dużo wolniej niż jaskra, można ją też łatwiej zoperować.